Інноваційна еволюція платіжних банківських систем України в умовах цифрової економіки

Автор(и)

  • Людмила Сахно Таврійський державний агротехнологічний університет імені Дмитра Моторного https://orcid.org/0000-0003-0339-3404

DOI:

https://doi.org/10.58423/2786-6742/2026-12-331-349

Ключові слова:

платіжні системи, цифрові платежі, PayPal, Payoneer, банківська система, електронна комерція, комплаєнс, цифровізація

Анотація

У статті досліджено розвиток платіжних банківських систем України в умовах цифрової трансформації та інтеграції міжнародних фінтех-платформ. Метою роботи є оцінка сучасного стану національної платіжної інфраструктури, визначення ключових технологічних трендів її модернізації та аналіз впливу міжнародних платіжних сервісів на банківський сектор. Методологічну основу становлять системний та інституційний підходи, порівняльний аналіз, узагальнення статистичних даних регулятора та елементи ризик-орієнтованої оцінки.

У статті розкрито тенденції поширення мобільних і безконтактних платежів, токенізації, біометричної автентифікації та використання алгоритмів штучного інтелекту у фінансових сервісах. Обґрунтовано вплив міжнародних платформ на конкурентну структуру банківського ринку, комісійну політику та валютні надходження. Запропоновано інтегральний показник оцінки трансформаційного впливу міжнародних платіжних платформ на банківську систему та систематизовано ризики їх інтеграції за критеріями ймовірності й наслідків.

Доведено амбівалентний характер впливу міжнародних сервісів: поряд із підвищенням конкуренції та прискоренням цифровізації вони формують регуляторні та інституційні ризики для фінансової стабільності. Отримані результати створюють підґрунтя для подальших наукових досліджень у напрямі удосконалення методик кількісного вимірювання впливу фінтех-інтеграції, розширення інструментарію оцінки ризиків цифровізації та поглиблення аналізу довгострокових наслідків інтеграції міжнародних сервісів для фінансової стабільності та конкурентоспроможності банківської системи України. Крім того, сформований методичний підхід відкриває можливості для проведення міжкраїнових порівняльних досліджень, моделювання сценаріїв розвитку платіжної інфраструктури в умовах посилення глобальної фінансової взаємодії та оцінки адаптивності національного регуляторного середовища до нових цифрових викликів.

Біографія автора

Людмила Сахно, Таврійський державний агротехнологічний університет імені Дмитра Моторного

Кандидат економічних наук, доцент

Посилання

1. Prystemskyi, O.S., Sakun, A.Zh., Mokhnenko, A.S., Kostornoi, S.V., & Antonov, R. A. (2025). Innovations of the European digital space in the banking payment services market. Studies in Business and Economics, 20(1), 228–246. https://doi.org/10.2478/sbe-2025-0013

2. Tut, D. (2023). FinTech and the COVID-19 pandemic: Evidence from electronic payment systems. Electronic Commerce Research and Applications, 54, 100999. https://doi.org/10.1016/j.ememar.2023.100999

3. Katuri, S. (2025). Financial technologies: Digital payment systems and digital banking – Today’s dynamics. International Journal of Scientific Research in Computer Science, Engineering and Information Technology. https://doi.org/10.32628/CSEIT25112533

4. Bolduyeva, O., Gorbunova, A., & Kusakova, Y. (2024). Digital transformation of payment systems and the role of banks in the globalization of financial infrastructure. Economy and Society. https://doi.org/10.32782/2524-0072/2024-69-59 [in Ukrainian]

5. Hanzuk, S. M., & Kalinichenko, T. O. (2023). Digital transformation in banking business. Economical Bulletin of Dnipro, 2(7). https://doi.org/10.31319/2709-2879.2023iss2(7).293754pp70-76

6. Shevchenko, M.M., Dzhereleiko, S., & Mykhalchynets, H. (2023). Development of digital financial technologies (fintech) in the financial sector of Ukraine. https://doi.org/10.32702/2306-6814.2023.8.91 [in Ukrainian]

7. Koziy, N., Semenova, O., & Herman, Y. (2024). Security of digital payment services in the banking sector: Challenges and improvement. Economic Space. https://doi.org/10.30838/EP.207.18-24

8. Pechenko, R. O. (2025). Impact of digital payment technologies on retail business. Entrepreneurship and Innovation. https://doi.org/10.32782/2415-3583/35.12 [in Ukrainian]

9. Tyvonchuk, O., & Khusnullin, I. (2024). Digitalization of cashless payments under wartime conditions in Ukraine. Economy and Society, (59). https://doi.org/10.32782/2524-0072/2024-59-155 [in Ukrainian]

10. Burkovska, A., & Koval, P. (2023). Innovative technologies in the banking sector of Ukraine in the period of digitalization. Ukrainian Black Sea Region Agrarian Science, 27(1), 51–63. https://doi.org/10.56407/bs.agrarian/1.2023.51

11. Mishkin, F. S. (2018). The economics of money, banking, and financial markets (12th ed.). Pearson.

12. Omotunde, E. G. J., Johnson, E. G., Destresse, J.-M., Roberts, N., Swinburne, M., Lybek, T., & Abrams, R. K. (1998). Payment systems, monetary policy and the role of the central bank. International Monetary Fund. https://doi.org/10.5089/9781557756268.071

13. Smovzhenko, T. V. (2020). Payment systems: Theoretical and methodological foundations of functioning. Finance of Ukraine, (4), 35–42. [in Ukrainian]

14. Sytnyk, I., Vasylchuk, I., Kolodiziev, O., Vzhytynska, K., Kuzminova, O., & Smoliak, V. (2022). Analysis of payment systems in Ukraine in the context of European digital development. Financial and Credit Activity: Problems of Theory and Practice, 6(47), 34–50. https://doi.org/10.55643/fcaptp.6.47.2022.3901 [in Ukrainian]

15. Lupenko, Y. O., & Sytnyk, I. P. (2021). Peculiarities of functioning of the modern model of the payment system of Ukraine. Scientific Bulletin of Odessa National Economic University. https://doi.org/10.32680/2409-9260-2021-5-6-282-283-34-45 [in Ukrainian]

16. On payment services. Law of Ukraine No. 1591-IX. (2021). https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/1591-20#Text [in Ukrainian]

17. On approval of the Regulation on open banking in Ukraine. Resolution of the National Bank of Ukraine No. 80 (2025). https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/v0080500-25#Text [in Ukrainian]

18. European Parliament and Council of the European Union. (2015). Directive (EU) 2015/2366 on payment services in the internal market. https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/984_030-15#Text [in Ukrainian]

19. National Bank of Ukraine. (2024). Banking sector review of Ukraine. https://bank.gov.ua [in Ukrainian]

20. National Bank of Ukraine. (n.d.). Strategy for the development of the financial sector of Ukraine. https://bank.gov.ua [in Ukrainian]

21. National Bank of Ukraine. (2026). Statistics. https://bank.gov.ua/ua/statistic [in Ukrainian]

22. Mastercard. (2025). Digital Payments Study Ukraine 2025. https://www.mastercard.ua [in Ukrainian]

##submission.downloads##

Опубліковано

2026-03-31

Номер

Розділ

Облік та фінанси